Có thể nói, Đảng, Nhà nước và nhân dân luôn hiểu, thông cảm với những khó khăn về kinh tế của các thày cô giáo. Gần đây nhất, ngày 4/10, Bộ GD-ĐT đã công bố Dự thảo Quyết định quy định chế độ trợ cấp đối với nhà giáo đã nghỉ hưu chưa được hưởng chế độ phụ cấp thâm niên trong lương hưu. Đây là một nỗ lực rất lớn trong bối cảnh của nền kinh tế nước ta hiện nay.
Tại buổi làm việc xung quanh vấn đề này với Chủ tịch Hội giáo chức Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chia sẻ: “Mặc dù đất nước ta còn nghèo, ngân sách nhà nước hiện còn rất khó khăn, những vấn đề này phải được xem xét một cách thấu đáo, đảm bảo sự công bằng hợp lý. Thể hiện sự công nhận công lao đối với các nhà giáo đã nghỉ hưu và có tác dụng động viên khích lệ đối với các nhà giáo đang làm việc”.
Thế nhưng có ý kiến lại cho rằng nếu so với thời lượng lao động thực tế, lương giáo viên hiện nay không thấp. Cụ thể hơn, mỗi năm giáo viên đều được hưởng 100% lương từ 12 tháng nhưng thực tế, các thày cô giáo làm việc bao nhiêu ngày/năm? Đây cũng là câu hỏi rất đáng để suy ngẫm bởi sự cân bằng giữa công sức và hưởng thụ chính là sự công bằng xã hội.
Để trả lời câu hỏi này, xin đưa ra một phép tính sơ lược.
Theo qui định hiện hành, mỗi một năm các thày cô giáo được nghỉ hè 3 tháng bằng 91 ngày cộng với các qui định chung như 12 ngày nghỉ phép, 10 ngày nghỉ tết, lễ… Trong số 9 tháng học, mỗi tháng học sinh nghỉ 8 ngày thứ 7 và chủ nhật (8 x 9 = 72 ngày).
Như vậy chỉ tính sơ bộ, mỗi năm các thày cô nghỉ khoảng 185 ngày (91 + 12 + 10 + 72). Tuy nhiên, con số này còn thấp hơn rất nhiều so với thực tế bởi hàng loạt những ngày nghỉ và các qui định cụ thể khác. Ví dụ như thực tế, học sinh Hà Nội được nghỉ tết âm lịch năm 2012 là 11 ngày (từ 19/1 – 29/1). Thậm chí, có trường tổ chức đại hội công đoàn cũng cho các em nghỉ học.
Tóm lại trong một năm có 365 ngày, nếu tính thời gian trực tiếp đứng lớp của các thày cô giáo có lẽ không quá 160 ngày/năm và nếu qui thời gian theo Luật lao động 8 giờ/ngày, con số này còn thấp hơn nữa.
Sẽ có ý kiến cho rằng thời gian nghỉ hè không phải là để chơi mà các thày còn phải có thời gian nâng cao nghiệp vụ, giao lưu học hỏi hay tổng kết năm học, giáo viên còn phải dành thời gian soạn giáo án vân vân và vân vân. Với các lý do này, có lẽ hầu hết các ngành nghề đều phải làm việc đó. Vấn đề là họ làm vào lúc nào thôi. Ví dụ ngành y tế chẳng hạn, các y bác sĩ vẫn phải làm việc đủ 12 tháng/năm và 8 tiếng/ngày.
Nói gì thì nói, giáo viên cũng là người lao động, chịu sự chi phối và điều tiết của Luật lao động. Vì vậy, trong 12 tháng mà làm việc có 160 ngày (trung bình khoảng 13,3 ngày/tháng) là quá ít.
Từ những phép tính trên, có thể nhận thấy hai điều. Thứ nhất, nếu cân đối giữa thời gian lao động thực tế so với thu nhập, giáo viên có lẽ không phải thấp như quan niệm hiện nay.
Thứ hai, thời gian các em học sinh theo học tại trường quá ít. Phải chăng đây chính là nguyên nhân khiến chương trình luôn bị đánh giá là nặng và môi trường thuận lợi cho việc dạy thêm, học thêm.
Trên tinh thần cầu thị, chúng tôi rất mong nhận được sự phản hồi của các bạn dù đồng tình hay phản đối.